Akülü sandalyeyle uçak yolculuğu mümkün, ama kuralı belirleyen şey sandalyenin bataryası. Lityum bataryalı bir sandalyede batarya çıkarılabiliyorsa en fazla 300 Wh olabiliyor ve sandalyeden çıkarılıp kabine alınıyor; sandalyenin kendisi ise uçağın kargo bölmesinde taşınıyor. Yanınıza en fazla bir adet 300 Wh ya da iki adet 160 Wh yedek batarya alabiliyorsunuz. Uçuştan önce havayoluna sandalyenizi ve bataryanın Wh değerini bildirmeniz gerekiyor.
Kağıt üzerinde basit görünen bu kurallar, havalimanında yanlış hazırlanmış bir sandalyeyle karşılaşınca uzun bir bekleyişe dönüşebiliyor. Bu yazıda uçuş öncesi neleri kontrol etmeniz gerektiğini, sandalye seçerken nelere bakacağınızı ve havalimanında adım adım ne olduğunu anlatıyoruz.
- Çıkarılabilir lityum bataryada üst sınır 300 Wh; iki batarya varsa her biri en fazla 160 Wh.
- Yedek batarya: bir adet 300 Wh ya da iki adet 160 Wh, sadece kabinde.
- Bataryanın Wh değeri üzerinde yazılı olmalı; yoksa volt ile amper saati çarparak hesaplanır.
- Havayoluna en az 48 saat önceden haber vermek, havalimanında yaşanacak sorunların çoğunu önler.
Akülü sandalyeyle uçak yolculuğunda batarya kuralları
Havayolları bu konuda büyük ölçüde Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği’nin (IATA) tehlikeli madde kurallarını uyguluyor. Türk Hava Yolları’nın sayfasında da lityum iyon bataryalı hareket cihazlarında, sandalyeden çıkarılan ve yedek bataryaların kabinde taşınması, hasara karşı korunması ve kişi başına en fazla bir adet 300 Wh ya da iki adet 160 Wh batarya taşınabileceği yazıyor.
Önemli bir ayrıntı: Batarya sandalyeye sabit monte edilmişse ve çıkarılamıyorsa, Wh sınırı genellikle uygulanmıyor; sandalye bataryasıyla birlikte kargoya verilebiliyor. Ama bu durumda da sandalyenin kısa devreye karşı güvenli hale getirilmesi (anahtarın çıkarılması ya da sistemin kapatılması) isteniyor.
| Durum | Kural (genel) |
|---|---|
| Çıkarılabilir tek lityum batarya | En fazla 300 Wh, sandalyeden çıkarılıp kabine |
| Çıkarılabilir iki lityum batarya | Her biri en fazla 160 Wh, kabine |
| Yedek batarya | Bir adet 300 Wh ya da iki adet 160 Wh, kabinde |
| Sabit (çıkarılamayan) batarya | Genellikle Wh sınırı yok, sandalyeyle kargoya |
| Sıvı (akma riskli) akü | Ayrı kurallar, yedek akü taşınamaz |
Kurallar havayoluna göre küçük farklılıklar gösterebiliyor. Bu yüzden biletinizi aldığınız havayolunun güncel sayfasını mutlaka kontrol edin.
Bataryanızın Wh değerini nasıl bulursunuz?
Lityum bataryaların üzerinde genellikle Wh değeri yazar. Yazmıyorsa voltaj (V) ile amper saati (Ah) çarpın. Örneğin 24V 10Ah bir batarya 240 Wh eder ve tek başına sınırın içinde kalır. 24V 15Ah bir batarya ise 360 Wh eder; bu batarya çıkarılabilir tipteyse uçağa kabul edilmeyebilir.
Havalimanı görevlileri bataryanın etiketine bakar. Etiketi silinmiş, okunmayan ya da Wh değeri belirtilmemiş bir batarya en çok sorun çıkaran durum. Seyahatten önce bataryanızın etiketinin fotoğrafını çekin ve sandalyenin teknik belgesini telefonunuzda hazır tutun.
Seyahat için doğru sandalyeyi seçmek
Sık uçuyorsanız sandalye seçerken baştan bu kurallara uygun bir model almak işinizi çok kolaylaştırır. Hafif, katlanabilir ve bataryası 300 Wh altında olan, tercihen tek hareketle çıkarılabilen bataryalı modeller seyahat için öne çıkıyor.
Bu kriterlere uyan modelleri karşılaştırmak isterseniz Heax Medikal’in uçağa alınabilen akülü sandalye seçeneklerinin bulunduğu katlanabilir modeller sayfasında ağırlık, katlanmış ölçü ve batarya bilgileri birlikte yer alıyor. Satın almadan önce bataryanın Wh değerini ve çıkarılabilir olup olmadığını mutlaka sorun.
Dikkat etmeniz gereken diğer noktalar şunlar:
- Ağırlık: Havalimanında sandalyeyi kargo görevlileri yükler ama aktarmalarda ve araca binerken siz ya da yakınınız kaldıracaksınız.
- Katlanmış ölçü: Küçük uçaklarda kargo kapısı dar olabilir.
- Kolay ayrılan parçalar: Joystick ve ayaklıklar çıkarılabiliyorsa, bunları kabine alıp kırılma riskini azaltabilirsiniz.
- Kullanım kılavuzu: Sandalyenin nasıl katlanıp güvenli moda alındığını gösteren kısa bir not, kargo görevlilerinin işini kolaylaştırır.
Havalimanında adım adım
Örneğin İstanbul’dan Antalya’ya uçacak, katlanabilir lityum bataryalı sandalye kullanan 45 yaşında bir kullanıcı düşünelim. Süreç genellikle şöyle işler:
- Bilet alırken: Rezervasyonda özel yardım talebi (genellikle WCHC ya da WCHS kodlarıyla) seçilir ve kendi akülü sandalyesiyle seyahat edeceği belirtilir.
- Uçuştan en az 48 saat önce: Havayolunun çağrı merkezine ya da özel yardım masasına sandalyenin ağırlığı, ölçüleri, batarya tipi ve Wh değeri bildirilir.
- Check-in: Erken gidilir. Görevliler bataryayı kontrol eder. Kullanıcı kendi sandalyesiyle genellikle uçak kapısına kadar gidebilir.
- Uçak kapısında: Kullanıcı havalimanının transfer sandalyesine geçer. Batarya çıkarılıp kabine alınır, sandalye katlanıp kargoya yüklenir.
- Varışta: Sandalye çoğu zaman uçak kapısına getirilir. Kullanıcı sandalyesine geçip bataryayı takar ve yoluna devam eder.
Bu kullanıcı batarya etiketinin fotoğrafını ve sandalyenin teknik belgesini hazırda tuttuğu için check-in’de beş dakikadan fazla beklemiyor. Aynı yolculuğu Wh değerini bilmeden yapan biri ise bazen yarım saatlik yazışmalarla karşılaşıyor.
Sandalyenizi hasara karşı korumak
Kargo bölmesinde sandalyeler bazen hasar görebiliyor. Riski azaltmak için birkaç basit önlem alın:
- Joystick’i çıkarabiliyorsanız kabine alın; çıkaramıyorsanız köpük ya da balonlu naylonla sarın.
- Minder ve çıkarılabilir yastıkları yanınıza alın.
- Sandalyenin üzerine adınızı, telefonunuzu ve “katlama talimatı” yazan küçük bir kart yapıştırın.
- Uçuştan önce ve sonra sandalyenin fotoğrafını çekin.
Varışta hasar fark ederseniz havalimanından ayrılmadan havayolunun bagaj birimine tutanak tutturun. Tutanak olmadan sonradan yapılan başvurular çok daha zor sonuçlanıyor.
Yurt dışı yolculuklarda ek notlar
Aktarmalı uçuşlarda her havayolunun kuralı farklı olabilir; her biriyle ayrı ayrı iletişime geçin. Gideceğiniz ülkenin prizine uygun bir adaptör ve sandalyenizin şarj cihazını yanınıza almayı unutmayın. Uzun bir tatil için gidiyorsanız, gideceğiniz şehirde bir tamir noktası olup olmadığını önceden araştırmak da iyi bir fikir.
Engelli bireylerin seyahat ve ulaşımda yararlanabileceği indirimleri engelli indirimleri yazımızda topladık.
Sıkça Sorulan Sorular
Akülü sandalye uçağa alınır mı?
Evet. Sandalye kargo bölmesinde taşınır. Lityum batarya çıkarılabilir tipteyse en fazla 300 Wh olmalı ve kabine alınmalıdır.
Lityum batarya kaç Wh olmalı?
Tek çıkarılabilir batarya için en fazla 300 Wh, iki batarya varsa her biri en fazla 160 Wh. Sabit bataryalarda genellikle Wh sınırı uygulanmaz.
Yanıma yedek batarya alabilir miyim?
En fazla bir adet 300 Wh ya da iki adet 160 Wh yedek batarya alabilirsiniz; bunlar sadece kabinde taşınır ve kısa devreye karşı korunmalıdır.
Havayoluna ne zaman haber vermeliyim?
Rezervasyonda özel yardım talebini işaretleyin ve uçuştan en az 48 saat önce sandalye ve batarya bilgilerini havayoluna iletin.
Wh değeri bataryada yazmıyorsa ne yapmalıyım?
Volt ile amper saati çarparak hesaplayın ve sandalyenin teknik belgesini yanınızda taşıyın. Etiketi okunmayan bataryalar sorun çıkarabilir.
Sandalyem kargoda hasar görürse ne yapmalıyım?
Havalimanından ayrılmadan havayolunun bagaj birimine hasar tutanağı tutturun ve fotoğraflarla belgeleyin.
Sonuç
Akülü sandalyeyle uçak yolculuğu, bataryanızın Wh değerini bildiğiniz ve havayoluna önceden haber verdiğiniz sürece sorunsuz geçen bir süreç. Sık uçuyorsanız sandalye seçerken çıkarılabilir ve 300 Wh altında bataryası olan hafif bir model tercih edin. Bilet alırken özel yardım talebini işaretleyin, belgelerinizi hazırda tutun ve sandalyenizi kargoya vermeden önce fotoğraflayın.